دیوان کیفری بین‌المللی هدف تحریم‌های مستقیم ایالات متحده قرار گرفت

در اقدامی بی‌سابقه و تنش‌زا، دولت ایالات متحده اعلام کرد که دیوان کیفری بین‌المللی را به طور مستقیم هدف قرار داده و علیه این نهاد قضایی وضع محدودیت‌های گسترده‌ای اعمال خواهد کرد. این تصمیم که توسط مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، اعلام شد، نشان‌دهنده تغییر استراتژی واشینگتن از تحریم مقامات به تحریم کل ساختار این سازمان است.

تشدید فشارها بر دیوان کیفری بین‌المللی توسط واشینگتن

مارکو روبیو در بیانیه‌ای که از طریق شبکه‌های اجتماعی منتشر شد، با استفاده از لحنی تند، اعلام کرد که ایالات متحده هیچ‌گونه صلاحیت قانونی برای این دادگاه قائل نیست. وی تأکید کرد که هدف از این اقدام، قطع منابع مالی و فلج کردن توان عملیاتی این نهاد است تا نتواند علیه منافع آمریکا فعالیت کند.

این تصمیم در حالی اتخاذ می‌شود که دولت ترامپ پیش‌تر وعده داده بود از تمامی ابزارهای دولتی برای متلاشی کردن این سازمان استفاده خواهد کرد.

ریشه‌های تنش: پرونده‌های افغانستان و غزه

دلیل اصلی این رویارویی، تحقیقات جاری دیوان کیفری بین‌المللی در مورد موارد زیر عنوان شده است:

• بررسی سوءرفتارها در افغانستان که می‌تواند منجر به پیگرد نظامیان آمریکایی شود.
• صدور حکم بازداشت برای بنیامین نتانیاهو و یوآو گالانت در رابطه با وقایع غزه.

اگرچه ایالات متحده و اسرائیل عضو پیمان رم نیستند، اما این دادگاه بر اساس صلاحیت قلمرویی، امکان پیگرد شهروندان این کشورها را در کشورهای عضو بررسی می‌کند.

واکنش‌ها و پیامدهای حقوقی بین‌المللی

نازت شمیم خان، معاون دادستان این نهاد، ضمن محکوم کردن این اقدام، آن را تلاشی برای تضعیف حاکمیت قانون در سطح جهانی دانست. او تأکید کرد که تحقیقات و پیگردهای این سازمان با وجود فشارهای سیاسی ادامه خواهد یافت.

تحلیلگران حقوقی هشدار می‌دهند که این فشارها می‌تواند شبکه سازمان‌های محلی و جمع‌آوری‌کنندگان داده را که ستون فقرات تحقیقات دادگاه هستند، مختل کند. همچنین، واشینگتن با تهدید به بازنگری در کمک‌های خارجی، سایر کشورها را نیز به خروج از این سازمان ترغیب کرده است.

در ماه‌های اخیر، کشورهایی نظیر چاد، ونزوئلا، بورکینافاسو، مالی و نیجر روند خروج از این نهاد را آغاز کرده‌اند که نشان‌دهنده شکاف عمیق در اعتماد به سیستم حقوقی بین‌المللی است.

نتیجه‌گیری

رویارویی مستقیم ایالات متحده با دیوان کیفری بین‌المللی، فصل جدیدی از تقابل میان قدرت‌های بزرگ و نهادهای عدالت بین‌المللی را آغاز کرده است که می‌تواند آینده نظام حقوقی جهان را با چالشی جدی مواجه کند.