کاهش ۹۰ درصدی جریان رودخانه‌های یزد و بحران شدید کم‌آبی

کاهش شدید جریان رودخانه‌ها در استان یزد نشان‌دهنده بحران جدی منابع آبی در این منطقه است؛ به‌طوری که آمارهای جدید از افت بیش از ۹۰ درصدی حجم آب در رودخانه‌های استان نسبت به میانگین‌های بلندمدت حکایت دارد.

وضعیت بحرانی جریان رودخانه‌ها و ذخایر برف

بر اساس داده‌های ایستگاه‌های هیدرومتری، سال آبی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ شاهد افت بی‌سابقه در میزان آب جاری در رودخانه‌ها بوده است. در این میان، رودخانه اعظم در محدوده بالادست سد هرات، با ثبت حجمی حدود ۶۰۰ هزار مترمکعب، شاهد کاهش ۹۵ درصدی نسبت به میانگین سال‌های گذشته بوده است.

علاوه بر کاهش جریان آب، وضعیت پوشش برف نیز نگران‌کننده است. در فصل زمستان سال جاری، میزان پوشش برف در استان یزد نسبت به میانگین ۲۵ سال اخیر، حدود ۵۰ درصد کاهش یافته که این امر مستقیماً بر تغذیه آبخوان‌ها تأثیر می‌گذارد.

تحلیل آماری میزان بارش در سطح استان و کشور

اگرچه میزان بارندگی در سال آبی جاری نسبت به سال گذشته ۳۳ درصد رشد داشته، اما همچنان با چالش جدی روبروست. مقایسه داده‌ها نشان می‌دهد که میزان بارش استان یزد به ۷۱.۵ میلی‌متر رسیده که نسبت به متوسط بلندمدت ۹۵.۳ میلی‌متری، ۲۵ درصد کمتر است.

جدول زیر مقایسه وضعیت بارش در برخی نقاط کلیدی استان را نشان می‌دهد:

تداوم روند خشکسالی و ضرورت مدیریت تقاضا

بررسی روندهای ۱۰ ساله نشان می‌دهد که از سال ۱۳۸۷ تاکنون، میانگین بارش‌های استان همواره پایین‌تر از حد مطلوب بوده است. این تداوم خشکسالی، استان یزد را در جایگاه کم‌باران‌ترین استان کشور قرار داده است.

"با توجه به کاهش همزمان بارش، پوشش برف و جریان رودخانه‌ها، ارتقای بهره‌وری مصرف و برنامه‌ریزی دقیق برای سازگاری با شرایط کم‌آبی در استان یک ضرورت حیاتی است."

در نهایت، مقابله با این بحران مستلزم مدیریت هوشمندانه تقاضای آب و تغییر در الگوهای مصرف برای حفظ پایداری منابع آبی در آینده نزدیک است.