وام ازدواج؛ آیا افزایش سرعت پرداخت‌ها صف ۸۰۰ هزار نفری را پایان سال می‌کشد؟

وضعیت وام ازدواج در میان زوج‌های جوان همچنان با چالش‌های جدی روبروست؛ در حالی که بانک مرکزی وعده افزایش سرعت پرداخت‌ها را می‌دهد، آمارهای رسمی نشان‌دهنده باقی ماندن صدها هزار متقاضی در صف انتظار است.

شکاف میان وعده‌های بانک مرکزی و واقعیت‌های آماری

گزارش‌های منتشر شده از سوی دیوان محاسبات کشور، ابعاد بحرانی انتظار برای دریافت تسهیلات را روشن می‌کند. طبق این داده‌ها، از میان ۸۰۴ هزار و ۸۰۲ متقاضی وام ازدواج، تنها حدود ۴۱۱ هزار نفر موفق به دریافت اعتبار شده‌اند. این بدان معناست که تقریباً نیمی از واجدین شرایط همچنان در انتظار هستند.

وضعیت تسهیلات فرزندآوری نیز مشابه است؛ از مجموع ۶۸۷ هزار متقاضی، ۵۹ درصد افراد هنوز موفق به دریافت وام نشده‌اند. در مجموع، نزدیک به ۸۰۰ هزار نفر در انتظار دریافت یکی از این دو نوع تسهیلات حیاتی هستند.

تأثیر حملات سایبری بر شبکه بانکی

معاونت عملیات اعتباری بانک مرکزی در پاسخ به این تأخیرها، به عوامل خارجی اشاره کرده است. به گفته مقامات این نهاد، وقوع جنگ و حملات سایبری به زیرساخت‌های برخی بانک‌ها، باعث ایجاد وقفه‌های ناخواسته در روند پرداخت‌ها در سال گذشته و ماه‌های ابتدایی سال جاری شده است.

با این حال، ادعا می‌شود که در ماه‌های مرداد، شهریور و مهر، سرعت عملیات پرداخت تسهیلات بین دو تا سه برابر افزایش یافته است و امیدواری وجود دارد که سهمیه تعیین‌شده برای سال جاری تا پایان سال محقق شود.

هشدار نهادهای نظارتی به بانک‌های متخلف

در حالی که بانک مرکزی بر بهبود روند تأکید دارد، سازمان بازرسی کل کشور عملکرد برخی از بانک‌ها را زیر ذره‌بین قرار داده است. گزارش‌های نظارتی نشان می‌دهد که تعدادی از بانک‌ها در تحقق سهمیه شش‌ماهه نخست سال بسیار ضعیف عمل کرده‌اند.

• بانک‌های با عملکرد ضعیف در وام ازدواج: سرمایه، رسالت و توسعه صادرات ایران.
• بانک‌های با عملکرد ضعیف در وام فرزندآوری: ایران‌زمین، تجارت، توسعه تعاون، گردشگری و مسکن.

علاوه بر تأخیر در پرداخت، برخی شعب بانکی با وضع شرایط دشوار مانند الزام به ارائه دو ضامن یا ارائه چک و سفته، مانع از دسترسی آسان متقاضیان به این تسهیلات قانونی شده‌اند.

راهکارهای بانک مرکزی برای کاهش صف انتظار

برای مقابله با معطلی متقاضیان، بانک مرکزی اعلام کرده است که در صورت طولانی شدن روند در هر شعبه، مستقیماً با بانک مربوطه مکاتبه خواهد کرد. همچنین، تلاش برای پیاده‌سازی پرداخت غیرحضوری تسهیلات و استفاده از ابزارهای نوین مانند کارت‌های رفاهی متصل به اوراق گام، از جمله برنامه‌های این نهاد برای تسهیل فرآیند است.

«اگر روند دریافت وام بیش از حد معمول طولانی شود، بانک مرکزی با بانک‌های متخلف مکاتبه کرده و در موارد لازم، شعبه جایگزین را برای متقاضی تعیین می‌کند.»

در نهایت، اگرچه افزایش سرعت پرداخت‌ها در ماه‌های اخیر نویدبخش کاهش صف است، اما تعیین تکلیف پرونده‌های انباشته شده و عملکرد بانک‌های کم‌کار، تعیین‌کننده اصلی موفقیت این وعده‌ها تا پایان سال جاری خواهد بود.