تنش‌های اتیوپی و اریتره؛ آیا دیپلماسی از وقوع جنگ در شاخ آفریقا جلوگیری می‌کند؟

تنش‌های مرزی میان اتیوپی و اریتره بار دیگر منطقه شاخ آفریقا را با تهدید یک جنگ تمام‌عیار روبرو کرده است؛ وضعیتی که در آن دیپلماسی در برابر اختلافات دیرینه سرزمینی و استراتژیک، قدرت خود را از دست داده به نظر می‌رسد.

ریشه‌های تاریخی اختلافات اتیوپی و اریتره

اختلافات میان این دو همسایه در شرق آفریقا، از زمان استقلال اریتره در سال ۱۹۹۳ آغاز شده و همواره ریشه در منازعات ارضی داشته است. این دو کشور پیش از این نیز در بازه زمانی ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ وارد یک جنگ بسیار سخت و فرساینده شده بودند.

علیرغم امضای توافق‌نامه صلح در جده در سال ۲۰۱۸، آرامش پایدار برقرار نشده و سایه درگیری‌های نظامی همچنان بر روابط دو کشور سنگینی می‌کند.

چالش‌های استراتژیک و اتهامات متقابل

در حال حاضر، دو عامل اصلی باعث تشدید تنش‌های اخیر شده‌اند که در جدول زیر خلاصه شده است:

اتیوپی که کشوری محصور در خشکی است، همواره به دنبال دسترسی استراتژیک به آب‌های آزاد است، در حالی که اریتره نسبت به هرگونه مداخله در حوزه‌های تحت کنترل خود حساسیت شدیدی نشان می‌دهد.

آیا دیپلماسی می‌تواند مانع جنگ شود؟

در حالی که ایالات متحده خواستار گفتگوی مسالمت‌آمیز میان دو طرف شده است، تحلیلگران بر این باورند که بدون حل ریشه‌ای اختلافات سرزمینی، احتمال بروز درگیری‌های نظامی بسیار بالاست. نیاز به یک نقش‌آفرین بین‌المللی قدرتمند برای بازگرداندن دو کشور به میز مذاکره بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود.

"تنش‌های کنونی نشان می‌دهد که توافق سال ۲۰۱۸ تنها یک وقفه در جنگ بوده، نه یک پایان واقعی برای اختلافات ساختاری."

در نهایت، آینده منطقه شاخ آفریقا در گروی توانایی رهبران اتیوپی و اریتره در گذار از رویکردهای نظامی به سمت راهکارهای دیپلماتیک است تا از وقوع یک فاجعه انسانی بزرگ جلوگیری شود.