فضای ذخیره‌سازی یک ترابایتی در ویندوز ۹۳۱ گیگابایت نمایش داده می‌شود؛ علت چیست؟

بسیاری از کاربران هنگام اتصال یک حافظه یا SSD یک ترابایتی به رایانه خود، با مشاهده عدد ۹۳۱ گیگابایت در محیط ویندوز دچار سردرگمی می‌شوند. این پدیده به معنای نقص فنی یا از دست رفتن بخشی از ظرفیت نیست، بلکه ریشه در تفاوت استانداردهای محاسباتی دارد.

چرا عدد نمایش‌داده‌شده با ظرفیت روی جعبه متفاوت است؟

اختلاف اصلی میان آنچه روی بسته‌بندی محصول می‌بینید و آنچه در سیستم‌عامل مشاهده می‌کنید، به نحوه تعریف واحدهای اندازه‌گیری بازمی‌گردد. این تفاوت در دو رویکرد متفاوت خلاصه می‌شود:

• روش ده‌دهی (Decimal): تولیدکنندگان تجهیزات ذخیره‌سازی از مبنای ۱۰ استفاده می‌کنند. در این سیستم، هر ترابایت دقیقاً برابر با ۱,۰۰۰ گیگابایت و هر گیگابایت برابر با ۱,۰۰۰ مگابایت در نظر گرفته می‌شود. بر این اساس، یک حافظه یک ترابایتی دارای ۱,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ بایت است.
• روش دودویی (Binary): سیستم‌عامل‌هایی مانند ویندوز از مبنای ۱۰۲۴ استفاده می‌کنند. در این حالت، واحد استاندارد گیبی‌بایت (GiB) است که هر کدام معادل ۱,۰۷۳,۷۴۱,۸۲۴ بایت می‌باشد.

وقتی ظرفیت یک تریلیون بایتی را بر مبنای ۱۰۲۴ تقسیم می‌کنیم، عدد نهایی به حدود ۹۳۱.۳۲ گیبی‌بایت می‌رسد. ویندوز این مقدار را با برچسب گیگابایت (GB) نمایش می‌دهد که باعث ایجاد این سوءتفاهم می‌شود.

بررسی ظرفیت واقعی فضای ذخیره‌سازی

باید توجه داشت که ظرفیت واقعی یک حافظه با نام تجاری یک ترابایت، همان یک تریلیون بایت است و هیچ بخشی از آن حذف نشده است. اختلاف موجود صرفاً یک تفاوت در واحد شمارش است.

علاوه بر این موضوع، پس از انجام عملیات فرمت، بخشی از فضای موجود توسط ساختار فایل‌سیستم و داده‌های مدیریتی اشغال می‌شود که باعث کاهش اندک بیشتر ظرفیت در دسترس می‌گردد.

در نهایت، نمایش متفاوت فضای ذخیره‌سازی در ویندوز یک خطای محاسباتی نیست، بلکه نتیجه استفاده از دو استاندارد متفاوت در صنعت سخت‌افزار و نرم‌افزار است. برای درک دقیق‌تر، همیشه باید به تفاوت میان گیگابایت (GB) و گیبی‌بایت (GiB) توجه داشت.