تسریع ترخیص کالا؛ دستورالعمل جدید گمرک برای حذف تشریفات و رفع ترافیک مرزی

دستورالعمل جدید برای تسریع ترخیص کالا و کاهش چالش‌های مرزی در مسیر تحول فرآیندهای گمرکی قرار گرفته است. رئیس‌کل گمرک ایران با اشاره به تدوین پروتکل‌های اجرایی جدید، هدف اصلی این اقدامات را حذف تشریفات تکراری و روان‌سازی تردد کالا و خودروهای سنگین در مرزهای کشور اعلام کرد.

استراتژی جدید مدیریت ریسک و تسهیل صادرات

در راستای بهینه‌سازی فرآیند ورود و خروج کالا، سیستم مدیریت ریسک در مبادی مرزی با دقت بیشتری اعمال خواهد شد. بر اساس این رویکرد، تنها محموله‌هایی که سطح ریسک بالایی دارند به بخش‌های بازرسی هدایت می‌شوند. سایر کالاها با تکیه بر اصل اعتماد متقابل و پلمب گمرک مبدأ، از طریق مسیر سبز عبور خواهند کرد.

این تغییر ساختاری به منظور موارد زیر طراحی شده است:

• جلوگیری از توقف طولانی‌مدت کالا در مبادی ورودی و خروجی
• انجام ارزیابی‌های صادراتی در گمرکات داخلی برای جلوگیری از دوباره‌کاری در مرز
• کاهش هزینه‌های ناشی از توقف‌های غیرضروری

انضباط زمانی در صدور مجوزهای وارداتی

یکی از چالش‌های اصلی فعالان اقتصادی، تأخیر در فرآیندهای اداری است. در دستورالعمل جدید، برای تمامی دستگاه‌های دخیل در زنجیره واردات، زمان‌بندی مشخصی تعیین شده است. دستگاه‌های مسئول موظفند مجوزهای مربوطه را در مهلت مقرر صادر کنند و در صورت کوتاهی، در برابر مراجع ذی‌ربط پاسخگو خواهند بود.

گمرک نیز وظیفه نظارت بر این روند را بر عهده دارد و گزارش عملکرد دستگاه‌ها را جهت رفع موانع به مقامات ارشد کشور ارائه خواهد کرد.

بهبود زیرساخت‌های مرزی و افزایش ظرفیت تردد

تلاش برای رفع ترافیک کامیون‌ها در مرزها، از طریق همکاری‌های بین‌المللی دنبال می‌شود. نشست‌های مستمر با رؤسای گمرکات کشورهای همسایه از جمله ارمنستان، جمهوری آذربایجان و ترکمنستان، نتایج ملموسی را در پی داشته است.

نمونه موفق این اقدامات در مرز دوغارون مشاهده می‌شود که ظرفیت عبور روزانه از ۴۰۰ دستگاه به ۸۰۰ دستگاه کامیون افزایش یافته است. این روند صعودی نشان‌دهنده اثربخشی پیگیری‌های دیپلماتیک و عملیاتی در تسهیل تجارت مرزی است.

«اجرای یکسان دستورالعمل تسهیلات گمرکی در سراسر کشور و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول، کلید اصلی روان‌سازی جریان تجارت و کاهش موانع پیش روی فعالان اقتصادی است.»

در نهایت، با اجرای این مصوبات که توسط ریاست جمهوری امضا شده است، انتظار می‌رود تحولی بنیادین در سرعت ترخیص کالا و کاهش هزینه‌های ناشی از دوباره‌کاری‌های اداری در گمرکات سراسر کشور ایجاد شود.