بحران اقتصاد چین؛ تقابل جایگاه بین‌المللی با سرخوردگی نسل زد

تحولات اقتصادی در چین نشان‌دهنده شکاف عمیقی میان آمارهای کلان و واقعیت‌های زندگی روزمره است. در حالی که اقتصاد چین در آستانه ورود به فهرست کشورهای پردرآمد قرار دارد، فشار رو به افزایش بر دوش نسل جوان این کشور سنگینی می‌کند.

تضاد میان جایگاه بین‌المللی و واقعیت درآمدی

بر اساس محاسبات بانک جهانی، چین به‌زودی می‌تواند در رده کشورهای با درآمد بالا قرار گیرد. با این حال، پکن با پافشاری بر هویت خود به عنوان عضوی از «جنوب جهانی»، از پذیرش برچسب اقتصاد توسعه‌یافته خودداری می‌کند. این رویکرد سیاسی، به چین اجازه می‌دهد تا از امتیازات ویژه در سازمان‌های بین‌المللی بهره‌مند بماند.

شاخص‌های کلیدی درآمدی چین به شرح زیر است:

بحران «نسل سوخته» و اقتصاد گیگ

گزارش‌ها حاکی از آن است که رشد اقتصادی چین دیگر آن پویایی گذشته را ندارد. این موضوع باعث ایجاد پدیده‌ای تحت عنوان «نسل سوخته» شده است؛ جوانانی که با وجود تحصیلات بالا، در بازار کار با بن‌بست روبرو هستند. بسیاری از این افراد مجبور به فعالیت در «اقتصاد گیگ» یا کارهای پروژه‌ای و ناپایدار شده‌اند.

«بسیاری از جوانان چین با احساس فریب‌خوردگی، از تلاش برای پیشرفت دست کشیده و به سمت سبک زندگی حداقلی یا همان پدیده «دراز کشیدن» حرکت کرده‌اند.»

آمارها نشان می‌دهد نرخ بیکاری میان افراد ۱۶ تا ۲۴ سال در چین به حدود ۱۹ درصد رسیده است که این رقم بسیار بالاتر از میانگین جهانی و حتی ایالات متحده است.

سایه هوش مصنوعی بر بازار کار چین

ورود پرشتاب هوش مصنوعی به صنایع مختلف، نگرانی‌ها را درباره آینده شغلی دوچندان کرده است. غول‌های فناوری چین در حال جایگزینی نیروهای انسانی با مدل‌های دیجیتال هستند. این روند بیش از همه بر مشاغل سطح پایه و میان‌رده تأثیر گذاشته است.

• تعدیل نیرو: شرکت‌های بزرگ فناوری به‌صورت بی‌سروصدا در حال کاهش کادر انسانی هستند.
• حذف مشاغل آموزشی: مدل‌های زبانی بزرگ جایگزین نیروهای تازه‌کار در وظایف پایه شده‌اند.
• تهدید مشاغل خدماتی: گسترش تاکسی‌های رباتیک، امنیت شغلی در بخش حمل‌ونقل را تهدید می‌کند.

در نهایت، چین با چالشی دوگانه روبروست: حفظ جایگاه سیاسی به عنوان رهبر کشورهای در حال توسعه و مدیریت تنش‌های اجتماعی ناشی از نابرابری اقتصادی و جایگزینی تکنولوژی با نیروی کار انسانی.