محدودیت صادرات فناوری‌های کلیدی تولید انرژی خورشیدی توسط چین

چین با هدف تقویت جایگاه خود در زنجیره تأمین جهانی انرژی‌های تجدیدپذیر، پیشنهاد اعمال محدودیت‌های صادراتی بر ۱۲ فناوری استراتژیک در حوزه تولید تجهیزات فتوولتائیک را مطرح کرده است. این اقدام که با استناد به ملاحظات امنیت ملی صورت می‌گیرد، می‌تواند مسیر توسعه تولید انرژی خورشیدی در خارج از مرزهای چین را به‌شدت تغییر دهد.

تکنولوژی‌های تحت کنترل در دستور کار پکن

وزارت بازرگانی چین اعلام کرده است که بازنگری در فهرست کنترل صادرات، شامل حوزه‌های هوش مصنوعی و بیوتکنولوژی نیز می‌شود. با این حال، تمرکز اصلی بر فناوری‌های تولید پنل‌های خورشیدی است که به دلیل کاربرد در بخش‌های حساس مانند هوافضا و دفاع ملی، تحت نظارت شدید قرار خواهند گرفت.

بر اساس این پیشنهاد، صادرات برخی از فناوری‌های زیر به طور کامل ممنوع خواهد شد:

• تولید ویفرهای سیلیکونی نازک
• فناوری سلول‌های خورشیدی پروسکایت و تاندم (Tandem)
• سیستم‌های تولید پلی‌سیلیکون با روش بستر سیال (Fluidised-bed)

فناوری پروسکایت به دلیل بازدهی بسیار بالاتر در تبدیل نور به برق و سلول‌های تاندم به دلیل توانایی جذب طیف گسترده‌تری از نور خورشید، از اهمیت استراتژیک بالایی برخوردار هستند.

تأثیر بر بازار جهانی و شرکت‌های بین‌المللی

در حالی که برخی فناوری‌ها ممنوع می‌شوند، پکن قصد دارد بر صادرات سایر فناوری‌های پیشرفته مانند TOPCon، HJT و XBC نیز نظارت و محدودیت اعمال کند. این تصمیم می‌تواند برنامه‌های توسعه تولید در خارج از چین را با چالش‌های جدی مواجه کند.

گزارش‌ها حاکی از آن است که این محدودیت‌ها مستقیماً بر برنامه‌های گسترش زیرساخت‌های خورشیدی شرکت‌های آمریکایی، از جمله تسلا (Tesla)، تأثیرگذار خواهد بود. همچنین هند که به دنبال کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان چینی و توسعه تولید داخلی است، با محدودیت‌های بیشتری در دسترسی به این فناوری‌ها روبرو خواهد شد.

نتیجه‌گیری و چشم‌انداز آینده

این اقدام پکن نشان‌دهنده تلاش برای حفظ سلطه بر زنجیره تأمین جهانی و جلوگیری از انتشار کنترل‌نشده فناوری‌های حساس است. اگر این طرح نهایی شود، عدم قطعیت برای تولیدکنندگان بین‌المللی که به دانش فنی چین وابسته هستند، افزایش خواهد یافت. مهلت نظرسنجی عمومی درباره این مقررات تا ۱۵ نوامبر ادامه دارد.