مخزن پسماندهای هسته‌ای آنکالو؛ نخستین مرکز ذخیره‌سازی دائمی جهان در فنلاند

دولت فنلاند با صدور مجوز رسمی برای فعالیت مخزن پسماندهای هسته‌ای آنکالو، گامی تاریخی در مدیریت انرژی اتمی برداشت و این کشور را به نخستین کشوری تبدیل کرد که اولین مرکز ذخیره‌سازی دائمی سوخت‌های مصرف‌شده هسته‌ای را در جهان راه‌اندازی می‌کند.

جزئیات پروژه تاریخی آنکالو در فنلاند

پروژه آنکالو (Onkalo) که در زبان فنلاندی به معنای «غار» است، پس از ۲۲ سال فعالیت و ساخت، اکنون در مرحله نهایی دریافت مجوز عملیاتی قرار دارد. شرکت مدیریت پسماند پوزایوا (Posiva) اعلام کرد که اگرچه این مجوز به معنای بازگشایی فوری نیست، اما مسیر را برای آغاز عملیات در آینده نزدیک هموار کرده است.

این مرکز زیرزمینی با هدف مدیریت پسماندهای حاصل از پنج رآکتور هسته‌ای فنلاند طراحی شده است. طبق گزارش‌های منتشر شده، ویژگی‌های فنی این پروژه به شرح زیر است:

• ظرفیت ذخیره‌سازی: توانایی نگهداری ۶۵۰۰ تن اورانیوم.
• هزینه ساخت: حدود ۱.۱۶ میلیارد دلار برآورد شده است.
• موقعیت: جزیره اولکیلئوتو در غرب فنلاند.

فناوری پیشرفته برای امنیت هزار ساله

برای مقابله با خطرات رادیواکتیو، مهندسان فنلاندی از یک سیستم چندلایه حفاظتی استفاده کرده‌اند. سوخت‌های مصرف‌شده ابتدا در کپسول‌های مسی با مقاومت بسیار بالا در برابر خوردگی قرار می‌گیرند. این کپسول‌ها سپس در حفره‌های تعبیه شده در سنگ‌های سخت زمین قرار گرفته و با استفاده از خاک رس بنتونیت و در نهایت با درپوش‌های بتنی مسلح به فولاد، کاملاً مهر و موم می‌شوند.

«این یک روز بزرگ و تاریخی برای پوزایوا و کل کشور فنلاند است.» — ایلکا پویکولاینن، مدیرعامل شرکت پوزایوا

نگرانی‌های زیست‌محیطی در این پروژه بسیار جدی است؛ چرا که پسماندهای هسته‌ای برای ده‌ها هزار سال بسیار رادیواکتیو باقی می‌مانند. برآوردها نشان می‌دهد که تنها پس از گذشت حدود ۱۰۰ هزار سال، سطح تابش این مواد به سطح طبیعی سنگ‌های اورانیوم خواهد رسید.

چالش جهانی مدیریت پسماند هسته‌ای

از دهه ۱۹۵۰ میلادی، کشورهای جهان با چالش بزرگ دفع محصولات جانبی خطرناک هسته‌ای دست و پنجه نرم می‌کنند. در حال حاضر، اکثر کشورها از روش‌های ذخیره‌سازی موقت استفاده می‌کنند. اگرچه پروژه‌های مشابهی در سوئد و فرانسه در حال توسعه است، اما فنلاند با تکمیل مخزن پسماندهای هسته‌ای آنکالو، پیشگام جهان در ارائه یک راهکار دائمی و پایدار خواهد بود.

در نهایت، موفقیت این پروژه بستگی به تایید نهایی آزمایش‌ها و بازرسی‌های سازمان ایمنی تشعشع و هسته‌ای فنلاند (STUK) دارد تا اطمینان حاصل شود که امنیت محیط زیست در طول هزاره‌های آینده تضمین شده است.