انتخابات صربستان؛ مشارکت بی‌سابقه در تقابل دانشجویان و الکساندر ووچیچ

انتخابات پارلمانی زودهنگام در صربستان با ثبت بالاترین میزان مشارکت در دهه‌های اخیر همراه بود؛ رقابتی حساس که در آن یک جنبش دانشجویی نوپا، قدرت طولانی‌مدت الکساندر ووچیچ و حزب پیشرو صرب را به چالش کشیده است.

مشارکت تاریخی در سایه اتهامات تخلف

کمیسیون انتخابات صربستان اعلام کرد که میزان مشارکت رای‌دهندگان به حدود ۶۴.۹ درصد رسیده است که از زمان فروپاشی یوگسلاوی در سال ۱۹۹۲ تاکنون، بی‌سابقه بوده است. با این حال، این حضور گسترده در میان گزارش‌های نگران‌کننده از بروز ناهنجاری‌های انتخاباتی همراه بود.

نهادهای ناظر بر انتخابات، از جمله مرکز تحقیق، شفافیت و پاسخگویی (CRTA)، اعلام کرده‌اند که در تقریباً یک‌سوم از ۵۰۰ ایستگاه رای‌گیری مورد نظارت، فشار بر رای‌دهندگان و کارکنان هیئت انتخاباتی مشاهده شده است. همچنین گزارش‌هایی مبنی بر عدم رعایت محرمانگی رای در برخی مناطق به گوش رسیده است.

تقابل نسل نو با قدرت سنتی

این انتخابات در پی دو سال اعتراضات گسترده دانشجویی برگزار می‌شود؛ جنبشی که پس از حادثه فاجعه‌بار ریزش سقف ایستگاه راه‌آهن در نووی ساد در سال ۲۰۲۴ و کشته شدن ۱۶ نفر، به جریان افتاد. این حرکت که اکنون با نام «لیست دانشجویی – دانشجویان پیروزند» فعالیت می‌کند، بر مبارزه با فساد و تقویت نهادهای دموکراتیک تاکید دارد.

"جنبش دانشجویی تلاش می‌کند با جذب رای افرادی که معمولاً در انتخابات شرکت نمی‌کنند، ساختار قدرت فعلی را تغییر دهد."

در مقابل، الکساندر ووچیچ که پیش از این ریاست‌جمهوری را برای رقابت در مقام نخست‌وزیری کنسل کرده بود، با وعده‌های افزایش حقوق و سرمایه‌گذاری اقتصادی در تلاش است تا حزب خود را حفظ کند. او و حامیانش تمامی اتهامات مربوط به فساد و سرکوب را رد می‌کنند.

وضعیت امنیتی در بلگراد

در پایتخت صربستان، بلگراد، استقرار گسترده نیروهای پلیس با تجهیزات ضد شورش و ایجاد موانع در نزدیکی مقر کمیسیون انتخابات، فضای سنگینی را ایجاد کرده است. دادستانی شهر نیز از تمامی طرف‌های درگیر خواسته است تا از هرگونه خشونت و تنش بیشتر خودداری کنند.

در نهایت، نتایج این انتخابات تعیین خواهد کرد که آیا صربستان وارد دوران جدیدی از تغییرات ساختاری می‌شود یا قدرت حزب پیشرو همچنان بر این کشور مسلط خواهد ماند.