سرمایه‌گذاری بذری؛ کلید بقای استارتاپ‌های ایرانی و طرح جدید اعتبار مالیاتی

رئیس انجمن سرمایه‌گذاری خطرپذیر کشور هشدار داد که بدون تقویت سرمایه‌گذاری بذری، اکوسیستم استارتاپی ایران با بحران جدی مواجه خواهد شد و امکان ظهور نسل جدید شرکت‌های بزرگ همچون اسنپ و دیجی‌کالا وجود نخواهد داشت.

بحران در مرحله بذری و تهدید رشد استارتاپ‌ها

سیدمحمدحسین سجادی نیری، رئیس هیئت‌مدیره انجمن سرمایه‌گذاری خطرپذیر کشور، در نشست اخیر کمیسیون تخصصی CVC، بر اهمیت حیاتی مرحله اولیه تامین مالی تاکید کرد. وی معتقد است کمبود سرمایه‌گذار در این مقطع، مسیر پیشرفت بسیاری از تیم‌های خلاق را مسدود کرده است.

"اگر حمایت از مرحله بذری تقویت نشود، طی دو تا سه سال آینده شاهد ظهور استارتاپ‌های بزرگ و موفق مشابه اسنپ یا تپسی نخواهیم بود."

به گفته وی، شکل‌گیری کسب‌وکارهای بزرگ در آینده، مستقیماً به میزان حمایت از تیم‌هایی بستگی دارد که امروز در ابتدای مسیر خود قرار گرفته‌اند.

طرح جدید: استفاده از اعتبار مالیاتی برای حمایت از نوآوری

برای مقابله با این چالش، امین اسفندیار، رئیس کمیسیون صندوق‌های CVC، از پیگیری طرحی خبر داد که با همکاری معاونت علمی ریاست‌جمهوری در حال تدوین است. این طرح بر پایه استفاده از ظرفیت اعتبار مالیاتی برای تشویق سرمایه‌گذاران طراحی شده است.

جزئیات پیشنهادات کلیدی برای صندوق‌های CVC:

• تخصیص ۱۰ درصدی: اختصاص ۱۰ درصد از سرمایه‌گذاری سالانه صندوق‌های خطرپذیر شرکتی به استارتاپ‌های مرحله بذری.
• سقف حمایتی: تعیین سقف پنج میلیارد تومان برای هر شرکت نوپا در سال نخست فعالیت.
• سازوکار متنوع: امکان سرمایه‌گذاری مستقیم یا از طریق شتاب‌دهنده‌ها و صندوق‌های تخصصی.
• مشوق مالیاتی: دریافت اعتبار مالیاتی توسط شرکت‌های سرمایه‌گذار در ازای تخصیص منابع به کسب‌وکارهای نوپا.

اصلاح ضوابط و حذف موانع اداری

سجاد زوار، دبیر انجمن سرمایه‌گذاری خطرپذیر، بر لزوم متناسب‌سازی قوانین با واقعیت‌های بازار تاکید کرد. از آنجا که در مرحله بذری، بازار و محصول هنوز تثبیت نشده‌اند، احتمال شکست تجاری بسیار بالا است.

یکی از محورهای اصلی این اصلاحات، حذف الزام داشتن گواهی دانش‌بنیان برای کسب‌وکارهای فناور در هنگام جذب سرمایه اولیه است. همچنین پیشنهاد شده که شکست تجاری نباید به تنهایی باعث از دست رفتن اعتبار مالیاتی سرمایه‌گذار شود، مشروط بر اینکه سرمایه‌گذاری مطابق با ضوابط انجام شده باشد.

انجمن سرمایه‌گذاری خطرپذیر قصد دارد با انتقال تجربیات فعالان این حوزه به سیاست‌گذاران، به تدوین مقرراتی کمک کند که موانع اجرایی را از پیش حذف نماید.

نتیجه‌گیری

تقویت سرمایه‌گذاری بذری از طریق مشوق‌های مالیاتی و تسهیل قوانین جذب سرمایه، ضرورتی انکارناپذیر برای حفظ پویایی اقتصاد دیجیتال ایران است. بدون این اقدامات، زنجیره نوآوری با خطر قطع شدن مواجه خواهد بود.