جشنواره فیلم زنان غزه؛ تبدیل رنج‌های جنگ به آثار سینمایی و تأسیس آکادمی سینما

در میان ویرانه‌های ناشی از جنگ، زنان فیلم‌ساز فلسطینی با برگزاری دومین جشنواره بین‌المللی فیلم زنان غزه، تلاش می‌کنند تا رنج‌های انسانی را به زبان سینما بازگو کنند. این رویداد که با شعار «زنان، خلق زندگی از دل مرگ» برگزار شد، همزمان با راه‌اندازی رسمی آکادمی سینمای غزه همراه بود تا بستری برای آموزش و تداوم هنر در این منطقه فراهم کند.

سینمای غزه؛ بازتاب رنج‌های روزمره و گرسنگی

یکی از آثار برجسته این دوره، مستند ۱۱ دقیقه‌ای با عنوان «یک کیسه آرد» اثر مونا ابو قاص است. این فیلم با بهره‌گیری از تجربیات شخصی کارگردان، به بررسی سیاست‌های مربوط به محدودیت‌های غذایی و پیامدهای فاجعه‌بار گرسنگی در غزه می‌پردازد. این اثر، تلاش مردم برای یافتن مواد غذایی و خطرات موجود در نقاط توزیع کمک‌ها را به تصویر می‌کشد.

«من می‌خواهم جزئیاتی را ثبت کنم که رنج‌ها و همچنین اراده مردم برای ادامه زندگی را آشکار می‌سازد؛ می‌خواهم واقعیت را همان‌گونه که مردم تجربه می‌کنند، نشان دهم.» — مونا ابو قاص

تمرکز بر گروه‌های آسیب‌پذیر و معلولان

فیلم‌سازان غزه در این جشنواره تنها به موضوع گرسنگی نپرداخته‌اند، بلکه رنج‌های گروه‌های خاص را نیز برجسته کرده‌اند. برای نمونه، مستند «فراتر از سکوت» اثر رغده البحصیسی، به زندگی یک هنرمند ناشنوا می‌پردازد که در جریان جنگ، استودیو خود و خانواده‌اش را از دست داده است. این اثر نشان می‌دهد که چگونه هنر می‌تواند از مرزهای زبان عبور کرده و پیام رنج را به جهان منتقل کند.

آثار مستند دیگر در جشنواره

• سوسو: ریسمان حیات: روایت زندگی یک کودک یتیم و حیوان خانگی‌اش در شرایط سخت غزه.
• بقایای نور: تجربه یک فیلم‌ساز در مواجهه با از دست دادن خانواده و خانه.
• دندانا: داستان مادری که با استفاده از آوازهای فلسطینی، با غم از دست دادن فرزندانش مقابله می‌کند.

چالش‌های تولید فیلم و تلاش برای ماندگاری

تولید آثار سینمایی در غزه با موانع عظیمی همچون نبود تجهیزات، قطع مداوم برق و اینترنت، و تخریب نهادهای فرهنگی روبروست. با این حال، آکادمی سینمای غزه که با همکاری دانشگاه باز قدس فعالیت می‌کند، در تلاش است تا از طریق دوره‌های دیپلم فیلم‌سازی، مهارت‌های لازم را به نسل جدید هنرمندان بیاموزد.

هدف نهایی این جشنواره و آکادمی، جلوگیری از حذف حافظه جمعی و انتقال صدای زنان فلسطینی به جشنواره‌های بین‌المللی است. فعالان این حوزه بر این باورند که حمایت‌های مالی و فنی، کلید اصلی برای حضور پررنگ‌تر سینمای فلسطین در عرصه‌های جهانی و مقابله با تلاش‌ها برای فراموش کردن این واقعیت‌های تلخ است.

در نهایت، این رویداد نشان داد که حتی در سخت‌ترین شرایط، هنر می‌تواند به ابزاری برای مقاومت و حفظ هویت تبدیل شود.