دمیس هاسابیس؛ از قهرمان شطرنج تا تلاش برای ساخت هوش مصنوعی عمومی (AGI)

دمیس هاسابیس، دانشمند برجسته‌ای که با پیش‌بینی ساختار پروتئین‌ها به جایگاه نوبل دست یافت، اکنون با هدفی فراتر از بازی‌های کامپیوتری و حتی پیش‌بینی‌های علمی، به دنبال تحقق هوش مصنوعی عمومی (AGI) است. او با کناره‌گیری از مدیریت اجرایی دیپ‌مایند، قصد دارد تمام توان خود را بر روی ساخت سیستمی متمرکز کند که نه تنها پاسخگوی سوالات باشد، بلکه قادر به خلق پرسش‌های بنیادین درباره جهان باشد.

از صفحه شطرنج تا فتح دنیای علم

مسیر موفقیت هاسابیس از سال‌های کودکی در لندن آغاز شد؛ پسری که با تماشای بازی‌های بزرگ‌ترها، قوانین شطرنج را آموخت و در ۱۳ سالگی به ریتینگ خیره‌کننده ۲۳۰۰ رسید. اما برای او، شطرنج تنها یک بازی نبود، بلکه ابزاری برای درک چگونگی عملکرد ذهن بود. او معتقد است که «فکر کردن درباره‌ی خودِ فکر کردن»، کلید ورود به دنیای پیچیده هوش مصنوعی است.

او که در جوانی پیشنهاد یک میلیون پوندی برای ترک تحصیل را رد کرد تا در دانشگاه کمبریج به مطالعه علوم کامپیوتر بپردازد، همواره میان دنیای بازی‌سازی و پژوهش‌های بنیادین در حرکت بوده است. این روحیه رقابت‌طلبانه، او را از طراحی بازی‌های موفق تا مدیریت یکی از پیشرفته‌ترین آزمایشگاه‌های جهان هدایت کرد.

دیپ‌مایند و انقلاب در زیست‌شناسی دیجیتال

بنیان‌گذاری دیپ‌مایند نقطه عطفی در تاریخ فناوری بود. هاسابیس با رویکردی مشابه پروژه منهتن، این آزمایشگاه را برای حل بزرگ‌ترین معماهای بشری آماده کرد. یکی از درخشان‌ترین دستاوردهای این مسیر، پروژه آلفافولد بود که موفق شد معمای نیم‌قرنی تاخوردگی پروتئین‌ها را حل کند.

این موفقیت که منجر به دریافت جایزه نوبل شیمی شد، مسیر جدیدی را برای هاسابیس باز کرد تا از دنیای بازی‌ها فراتر رفته و به دنیای واقعی پزشکی وارد شود. او اکنون از طریق شرکت Isomorphic Labs، قصد دارد فرآیند کشف دارو را با استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی متحول کند.

آزمون اینشتین؛ مرز نهایی هوش مصنوعی عمومی

هاسابیس برای پذیرش یک سیستم به عنوان هوش مصنوعی عمومی (AGI)، معیاری سخت‌گیرانه تحت عنوان «آزمون اینشتین» تعریف کرده است. به باور او، یک ماشین تنها زمانی می‌تواند هوش انسان‌گونه داشته باشد که بتواند بدون دسترسی به دانش مدرن، همان کشفیات انقلابی سال ۱۹۰۵ اینشتین را بازآفرینی کند.

او معتقد است فاصله ما با رسیدن به این مرحله بسیار کمتر از تصورات گذشته است و پیش‌بینی می‌کند که در عرض دو تا سه سال آینده، شاهد ظهور چنین فناوری‌هایی خواهیم بود. با این حال، او همواره بر لزوم توسعه‌ی مسئولانه و نظارت دقیق بر این قدرت عظیم تأکید دارد.

"ما در کوهپایه‌های تکینگی ایستاده‌ایم؛ در آستانه دورانی که هوش مصنوعی می‌تواند تمام تصورات ما را از علم و زندگی تغییر دهد."

نتیجه‌گیری

دمیس هاسابیس از یک شطرنج‌باز بااستعداد به دانشمندی تبدیل شده است که قصد دارد مرزهای دانش بشری را جابه‌جا کند. تمرکز او بر هوش مصنوعی عمومی و کاربرد آن در درمان بیماری‌های مرگباری مانند سرطان، نشان‌دهنده گذار از هوش مصنوعی به عنوان یک ابزار محاسباتی به سمت یک شریک علمی در کشف قوانین بنیادین طبیعت است.