نشست سه‌جانبه ترامپ، شی و پوتین؛ بازگشت به مدل یالتا یا نمایش قدرت؟

احتمال برگزاری یک نشست بی‌سابقه میان دونالد ترامپ، شی جین‌پینگ و ولادیمیر پوتین در حاشیه اجلاس اقتصاد آسیا-اقیانوسیه (APEC) در شنژن، فضای دیپلماسی جهانی را با هیجان و ابهامی تازه روبرو کرده است.

این نشست سه‌جانبه که احتمالاً در تاریخ ۱۸ تا ۱۹ نوامبر برگزار خواهد شد، می‌تواند نقطه عطفی در روابط قدرت‌های بزرگ باشد، هرچند تحلیلگران بر تفاوت‌های بنیادین اهداف سه رهبر تأکید دارند.

تحلیل اهداف راهبردی در نشست سه‌جانبه

هر یک از سه کشور از این رویارویی منافع متفاوتی را دنبال می‌کنند که می‌تواند مسیر آینده نظم بین‌الملل را تغییر دهد.

روسیه: بازگشت به جایگاه اول جهانی

برای مسکو، حضور در این میز مذاکره به معنای بازگشت به جایگاه یک بازیگر اصلی در تعیین امنیت اروپا است. برخی تحلیلگران این دیدار را مشابه کنفرانس یالتا در سال ۱۹۴۵ می‌دانند که در آن نظم پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت.

پوتین می‌تواند با حضور در این نشست، خود را به عنوان یکی از تصمیم‌گیرندگان اصلی آینده امنیتی جهان به نمایش بگذارد، حتی اگر نتایج ملموسی حاصل نشود.

ایالات متحده: نمایش قدرت و معامله‌گری

دونالد ترامپ به دنبال ایجاد یک تقابل دراماتیک و شخصی است تا بتواند خود را به عنوان معامله‌گر بی‌بدیل معرفی کند. او قصد دارد از این فرصت برای پیشبرد توافقاتی در زمینه‌های تجارت، انرژی و کنترل تسلیحات استفاده کند.

با توجه به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای در آمریکا، ترامپ نیاز مبرمی به یک «پیروزی در سیاست خارجی» برای تقویت پایگاه اجتماعی خود دارد.

چین: محدودیت در موضوع اوکراین

برخلاف آمریکا و روسیه، پکن تمایلی به ورود به بحث‌های مربوط به جنگ اوکراین ندارد. شی جین‌پینگ تأکید دارد که این یک مناقشه اروپایی است و اروپایی‌ها باید در میز مذاکره حضور داشته باشند.

همچنین چین احتمالاً پیشنهادهای ترامپ مبنی بر مذاکرات خلع سلاح هسته‌ای سه‌جانبه را رد خواهد کرد.

پیامدهای احتمالی برای نظم بین‌الملل

اگر این نشست به شکل یک دیپلماسی شخصی میان قدرت‌های بزرگ تبدیل شود، می‌تواند پیامدهای جدی برای متحدان سنتی داشته باشد.

بزرگترین خطر، عادی‌سازی توافقات میان قدرت‌های بزرگ بدون مشورت با کشورهای آسیب‌پذیر و متحدان است. این رویکرد می‌تواند منجر به بی‌ثباتی در نظم جهانی شود، هرچند تضاد منافع در حوزه‌هایی مانند تایوان و فناوری، مانع از تشکیل یک بلوک متحد دائمی میان این سه کشور می‌شود.

در نهایت، موفقیت این نشست بستگی به این دارد که آیا از یک فرصت عکاسی تبلیغاتی به یک توافق ساختاری تبدیل می‌شود یا خیر. بدون نتایج ملموس، این دیدار تنها یک نمایش قدرت خواهد بود که می‌تواند اعتماد متحدان جهانی را به شدت خدشه‌دار کند.