نیروگاه‌های خورشیدی خانگی؛ جایگاه ایران در ماراتن جهانی انرژی‌های پاک

در حالی که جهان به سوی تولید غیرمتمرکز برق حرکت می‌کند، نیروگاه‌های خورشیدی خانگی به یک جنبش جهانی تبدیل شده‌اند. ایران با ثبت ۵۱ هزار واحد در این حوزه، گام‌های نخستین را برای ورود به ماراتن انرژی‌های پاک برداشته است، اما فاصله زیادی با پیشروان این فناوری دارد.

جایگاه جهانی انرژی‌های خورشیدی خانگی

بررسی آمارهای بین‌المللی نشان می‌دهد که غول‌های آسیایی در صدر این انقلاب قرار دارند. در بخش سامانه‌های مسکونی، چین با بیش از ۷.۳ میلیون سامانه و هند با ۵.۶ میلیون واحد، با اختلاف فاحشی پیشتاز هستند. پس از آن‌ها، بنگلادش و ژاپن مدل‌های موفق خود را در این مسیر تثبیت کرده‌اند.

در بخش ترکیبی که شامل مصارف تجاری و بالکنی نیز می‌شود، استرالیا و برزیل عملکرد درخشانی داشته‌اند. نکته قابل توجه، تجربه آلمان است که با عبور از مرز ۱.۵ میلیون سامانه بالکنی، ثابت کرد حتی در محیط‌های آپارتمانی نیز می‌توان از انرژی خورشیدی بهره برد.

وضعیت فعلی ایران در ماراتن انرژی پاک

ایران در حال حاضر با ۵۱ هزار خانه مجهز به مولد خورشیدی، در رتبه هفتم فهرست سامانه‌های خانگی قرار گرفته است. اگرچه این رقم نشان‌دهنده وجود بستر آماده است، اما در مقایسه با کشورهایی مانند ازبکستان و اوکراین که آمارهای بالاتری دارند، نیاز به شتاب‌دهی جدی احساس می‌شود.

«انرژی خورشیدی خانگی دیگر یک انتخاب نیست، بلکه راهبردی حیاتی برای مقابله با چالش ناترازی برق و تضمین امنیت انرژی کشور است.»

راهکارهای عبور از چالش ناترازی برق

کارشناسان حوزه انرژی معتقدند برای ورود به باشگاه میلیونی‌های جهان، باید تحولی در سیاست‌های حمایتی ایجاد شود. برای توسعه گسترده نیروگاه‌های خورشیدی خانگی در ایران، موارد زیر ضروری به نظر می‌رسد:

• ایجاد تسهیلات مالی گسترده برای خانوارها
• ساده‌سازی فرآیند اتصال به شبکه سراسری
• اصلاح تعرفه‌های خرید تضمینی برق
• جذاب‌سازی طرح‌های خالص‌سنجی (Net-metering)

در نهایت، بهره‌گیری از ظرفیت‌های عظیم تابش خورشید در اقلیم ایران می‌تواند نقشی کلیدی در پایداری شبکه برق ایفا کند. عبور از مرز ۵۱ هزار واحد، مستلزم همکاری میان سیاست‌گذاران و بخش خصوصی برای تحقق این انقلاب سبز است.