فضانورد پاکستانی؛ نخستین مهمان خارجی ایستگاه فضایی چین در مأموریت شنژو ۲۴

در یک نقطه عطف تاریخی برای برنامه‌های فضایی چین، قرار است با اعزام یک فضانورد پاکستانی به مدار زمین، نخستین مأموریت مشترک بین‌المللی در ایستگاه فضایی تیان‌گونگ رقم بخورد. این رویداد که بخشی از مأموریت شنژو ۲۴ محسوب می‌شود، فصل جدیدی از همکاری‌های راهبردی میان پکن و اسلام‌آباد را در فضا آغاز می‌کند.

جزئیات مأموریت شنژو ۲۴ و حضور پاکستانی‌ها در فضا

بر اساس توافق‌نامه فوریه ۲۰۲۵، دو فضانورد منتخب از پاکستان دوره‌های آموزشی فشرده‌ای را در مرکز فضانوردی چین در پکن گذرانده‌اند. آژانس فضانوردی چین تأیید کرده است که یکی از این دو نفر، که از میان خلبانان نیروی نظامی پاکستان انتخاب شده، در مأموریت پیش‌روی شنژو ۲۴ به عنوان متخصص محموله حضور خواهد داشت.

رسانه‌های محلی از نام دو نامزد اصلی، یعنی محمد ذیشان علی و خرم داوود یاد کرده‌اند. طبق برنامه‌ریزی‌ها، این فضانورد در کنار دو هم‌تیمی چینی، با استفاده از موشک قدرتمند لانگ مارچ 2F از مرکز پرتاب جیوچوان در بیابان گُبی به سمت ایستگاه فضایی حرکت خواهد کرد.

تغییر در الگوی تعویض خدمه ایستگاه فضایی تیان‌گونگ

حضور یک مهمان خارجی، پروتکل‌های معمول مدیریت ایستگاه فضایی را با چالش و تغییر مواجه کرده است. برخلاف الگوی سنتی که شامل ورود و خروج هم‌زمان سه نفر بود، در این مأموریت تغییراتی اعمال می‌شود:

• خدمه فعلی: یکی از فضانوردان مأموریت شنژو ۲۳ برای تکمیل اقامت یک‌ساله‌ی خود در مدار باقی می‌ماند.
• خدمه جدید: فضانورد پاکستانی جایگزین فرد خروجی شده و پس از حدود یک هفته اقامت، همراه با خدمه قدیمی به زمین بازمی‌گردد.

اهداف علمی و همکاری‌های راهبردی چین و پاکستان

فضانورد پاکستانی تنها یک مسافر نیست؛ او وظیفه سنگین اجرای چهار آزمایش علمی کلیدی را بر عهده دارد. این پروژه‌ها از میان بیش از ۳۰۰ پیشنهاد پژوهشی که توسط دانشگاه‌های پاکستان ارائه شده بود، با دقت انتخاب شده‌اند.

«چین و پاکستان شرکای راهبردی هستند که در تمامی شرایط در کنار یکدیگر می‌ایستند؛ این مأموریت تجلی همکاری‌های مشترک ما در قلمرو فضا است.»

این همکاری‌ها پیش از این نیز شامل پرتاب ماهواره‌های پاکستانی با فناوری چینی و برنامه‌ریزی برای اعزام یک ماه‌نورد پاکستانی در مأموریت چانگ‌ای ۸ بوده است. انتظار می‌رود مأموریت شنژو ۲۴ پیش از پایان ماه نوامبر آغاز شود.

در نهایت، مأموریت شنژو ۲۴ نه تنها یک موفقیت تکنولوژیک برای چین، بلکه گامی بلند برای حضور کشورهای در حال توسعه در ایستگاه فضایی تیان‌گونگ و تقویت پیوندهای علمی میان آسیا محسوب می‌شود.