کاهش سهمیه گازوئیل معادن؛ بحران سوخت و مواد ناریه زنجیره آهن را تهدید می‌کند

بحران تامین سوخت و مواد اولیه در بخش استخراج، زنجیره تولید آهن و فولاد کشور را با تهدیدی جدی روبرو کرده است. کاهش سهمیه گازوئیل معادن و ناهماهنگی میان نهادهای دولتی، علاوه بر افزایش هزینه‌های تولید، بستری برای گسترش قاچاق سوخت فراهم آورده است.

تنش در تخصیص سوخت و گسترش قاچاق گازوئیل

دبیر انجمن سنگ‌آهن ایران از روند نامناسب تخصیص سوخت به بخش معدن انتقاد کرد. وی اعلام کرد که عدم هماهنگی میان وزارت صمت و وزارت نفت باعث شده است تا حتی پس از تایید کارشناسی نیازهای معادن، سهمیه‌ها مجدداً کاهش یابد. این فشار اقتصادی، معدن‌داران را ناچار می‌کند برای جلوگیری از توقف عملیات، سوخت مورد نیاز خود را از بازار آزاد تامین کنند.

در حال حاضر، وضعیت قیمت سوخت برای این بخش به شدت بحرانی است:

این در حالی است که بخش معدن تنها دو درصد از کل گازوئیل مصرفی کشور را به خود اختصاص می‌دهد، اما با سخت‌گیری‌های بی‌سابقه در تخصیص سوخت مواجه شده است.

بحران مواد ناریه و تهدید تولید در سال ۱۴۰۶

علاوه بر سوخت، کمبود شدید مواد ناریه نیز یکی دیگر از چالش‌های اصلی است. محدودیت‌های مربوط به قوانین پدافند غیرعامل مانع از ذخیره‌سازی کافی این مواد شده و بخش معدن را در وضعیت بحرانی قرار داده است. این کمبود باعث شده معادن به جای تمرکز بر باطله‌برداری، تنها به برداشت ماده معدنی برای تامین نیاز فوری صنایع بپردازند.

«عدم انجام باطله‌برداری در سال جاری، باعث انباشت حجم عظیمی از باطله‌ها شده و در سال ۱۴۰۶ با افت شدید میزان استخراج و تولید سنگ‌آهن مواجه خواهیم شد.»

چالش نوسازی و حذف معافیت‌های گمرکی

بخش معدن با چالش دیگری به نام عدم نوسازی ناوگان نیز دست و پنجه نرم می‌کند. قرار نگرفتن ماشین‌آلات معدنی در فهرست کالاهای ضروری و حذف معافیت‌های حقوق گمرکی برای واردات این تجهیزات، ضربه سنگینی به توان تولیدی معادن وارد کرده است. این تصمیمات باعث شده تا فرآیند بهبود و به‌روزرسانی ماشین‌آلات با دشواری‌های مالی شدیدی روبرو شود.

در نهایت، اگر ناهماهنگی‌های ساختاری میان وزارتخانه‌ها و محدودیت‌های تامین مواد اولیه برطرف نشود، پایداری زنجیره آهن و فولاد کشور با مخاطره جدی مواجه خواهد بود.