اختلال گسترده در کنترل ترافیک هوایی آمریکا؛ هزاران پرواز لغو شد

اختلال گسترده در شبکه کنترل ترافیک هوایی آمریکا در روز جمعه، ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶، باعث شد تا هزاران پرواز در سراسر این کشور با لغو یا تأخیرهای طولانی مواجه شوند. این بحران که فرودگاه‌های ایالات متحده را برای ساعت‌ها در وضعیت اضطراری قرار داد، بار دیگر ضعف زیرساخت‌های قدیمی هوانوردی این کشور را به چالش کشید.

جزئیات بحران در آسمان آمریکا

اداره هوانوردی فدرال آمریکا (FAA) با صدور دستور توقف سراسری پروازها، از برخاستن هواپیماهای جدید از فرودگاه‌ها جلوگیری کرد. این تصمیم که با هدف حفظ ایمنی مسافران اتخاذ شد، ۲۲ مرکز منطقه‌ای کنترل ترافیک هوایی را تحت تأثیر قرار داد.

شان دافی، وزیر حمل‌ونقل ایالات متحده، اعلام کرد که این اختلال از ساعت ۳:۳۶ بعدازظهر به وقت شرق آغاز شد. طبق گزارش‌ها، سیستم‌های راداری و ارتباطی با ناپایداری شدیدی روبرو شدند که مدیریت ایمن مسیرهای هوایی را با دشواری مواجه کرد.

علت فنی حادثه: فرسودگی تجهیزات ارتباطی

بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد که علت اصلی این وضعیت، عدم توانایی تجهیزات قدیمی در مدیریت حجم بالای داده‌ها بوده است. کلیدها و مسیریاب‌های شبکه که وظیفه انتقال اطلاعات را بر عهده دارند، با اضافه‌بار اطلاعاتی مواجه شده و اطلاعات متناقضی را به سامانه‌های کنترل ارسال کردند.

رد احتمال حملات سایبری و گمانه‌زنی‌های هوش مصنوعی

با وجود گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال حملات خارجی، مارک‌وین مولین، وزیر امنیت داخلی آمریکا، تأکید کرد که هیچ مدرکی مبنی بر حمله سایبری یا اقدامات خصمانه در اختیار مقامات قرار ندارد. بررسی‌های آژانس امنیت ملی (NSA) نیز بر ماهیت فنی حادثه صحه گذاشته است.

همچنین، شایعاتی مبنی بر نقش سامانه هوش مصنوعی جدید SMART در این اختلال مطرح شد، اما شرکت سازنده و اداره هوانوردی فدرال هر دو این ادعا را رد کرده و آن را صرفاً یک هم‌زمانی اتفاقی دانستند.

ضرورت نوسازی زیرساخت‌های هوانوردی

این حادثه بار دیگر ضرورت سرمایه‌گذاری عظیم در بخش هوانوردی را برجسته کرد. وزیر حمل‌ونقل آمریکا خواستار اختصاص بودجه‌ای در حدود ۵۰ میلیارد دلار برای به‌روزرسانی زیرساخت‌های فرسوده شده است تا از تکرار چنین بحران‌های ملی جلوگیری شود.

«آمریکا به یک نوسازی اساسی در سامانه‌های کنترل ترافیک هوایی نیاز مبرم دارد تا امنیت آسمان خود را تضمین کند.»

در نهایت، اگرچه حریم هوایی پس از چهار ساعت بازگشایی شد، اما به دلیل جابه‌جایی نیروها و برنامه‌های به‌هم‌ریخته، بازگشت به شرایط عادی هفته‌ها به طول خواهد انجامید.