تسهیلات نوسازی خودروهای فرسوده؛ چرا مالکان خودروهای سواری از وام‌ها محرومند؟

در حالی که اخبار مربوط به تسهیلات نوسازی خودروهای فرسوده در رسانه‌ها بازتاب گسترده‌ای دارد، واقعیت‌های اجرایی نشان می‌دهد که بخش بزرگی از شهروندان، به‌ویژه مالکان خودروهای سواری شخصی، از این حمایت‌های مالی بی‌بهره مانده‌اند.

شکاف میان وعده‌های عمومی و واقعیت‌های طرح نوسازی

بسیاری از مالکان خودروهای قدیمی تصور می‌کنند که با طرح نوسازی ناوگان، مشمول وام‌های بانکی سنگین می‌شوند؛ اما طبق بررسی‌ها، این تسهیلات عمدتاً به خودروهای تجاری و عمومی اختصاص یافته است. در حالی که صحبت از مبالغ میلیاردی به میان می‌آید، مالکان خودروهای سواری تنها می‌توانند به ارزش لاشه و گواهی اسقاط خودروی خود بسنده کنند.

تفاوت میان گروه‌های مختلف مشمول طرح در جدول زیر قابل مشاهده است:

ابهام در مدیریت منابع مالی و شفافیت اطلاعاتی

یکی از چالش‌های اساسی در مسیر نوسازی خودروهای فرسوده، عدم شفافیت در نحوه تخصیص منابع مالی است. طبق قوانین موجود، مبلغ ۱۲ هزار میلیارد تومان از محل عوارض ۱.۵ درصدی در صندوق صحا جمع‌آوری شده است که قرار بود صرف پرداخت وام‌های کم‌بهره به مالکان خودرو شود.

«اعلام رقم‌های بزرگ تحت عنوان تسهیلات نوسازی بدون تفکیک دقیق نوع وسیله نقلیه و شرایط بازپرداخت، به جای روشنگری باعث افزایش سردرگمی در میان مردم شده است.»

نایب‌رئیس انجمن صنفی مراکز اسقاط خودرو نیز هشدار داده است که تاکنون حتی یک ریال از این منابع به مالکان خودروهای شخصی پرداخت نشده و این موضوع نوعی آمارسازی نادرست در حوزه تسهیلات نوسازی خودروهای فرسوده تلقی می‌شود.

ضرورت تدوین جدول رسمی توسط متولیان

برای پایان دادن به این وضعیت، کارشناسان بر این باورند که وزارت صمت و سازمان گسترش و نوسازی باید یک جدول جامع و یکپارچه منتشر کنند. این جدول باید شامل جزئیاتی نظیر نوع خودرو، میزان دقیق وام، نرخ سود، مدت بازپرداخت و سهم مالک از هزینه‌های خودروی جدید باشد تا از بی‌اطلاعی عمومی جلوگیری شود.

در نهایت، تا زمانی که مرز میان خودروهای تجاری و سواری شخصی در طرح‌های حمایتی مشخص نشود، هدف خروج خودروهای فرسوده از ناوگان حمل‌ونقل کشور با موانع جدی روبرو خواهد بود.