آیکون خبر

خبر کامل

چین و بازآرایی نظم جهانی: تلاش برای جایگزینی هژمونی آمریکا

چین و بازآرایی نظم جهانی: تلاش برای جایگزینی هژمونی آمریکا

در حالی که جایگاه هژمونیک ایالات متحده در عرصه بین‌المللی با چالش‌های متعددی روبروست، چین با بهره‌گیری از ابزارهای اقتصادی و نهادهای چندجانبه، در پی بازآرایی ساختار قدرت در جهان است. پکن تلاش می‌کند تا با جایگزینی تدریجی نظم لیبرال، الگوی حکمرانی خود را بر جوامع بین‌المللی تحمیل کند.

استراتژی چین در اجلاس APEC و بازتعریف نظم جهانی

اجلاس مجمع همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (APEC) که قرار است در شهر شنژن برگزار شود، بستری حساس برای نمایش قدرت جدید پکن است. برخلاف نشست‌های پیشین، این اجلاس با کنترل‌های شدید و برنامه‌های بسیار محدود طراحی شده تا فضای گفتگوهای آزاد را به حداقل برساند.

تحلیلگران معتقدند این رویکرد، بخشی از تلاش شی جین‌پینگ برای پر کردن خلاء رهبری ناشی از سیاست‌های دولت ترامپ است. چین با معرفی خود به عنوان پیشران «چندجانبه‌گرایی»، می‌کوشد تا از طریق مدیریت دقیق تعاملات دوجانبه، نفوذ خود را در میان کشورهای عضو تثبیت نماید.

تضاد دیدگاه‌ها: چندجانبه‌گرایی یا هژمونی جدید؟

در حالی که پکن از «ابتکار حکمرانی جهانی» برای ایجاد نظمی عادلانه‌تر سخن می‌گوید، دیپلمات‌های غربی نسبت به اهداف واقعی این طرح تردید دارند. آن‌ها معتقدند مدل چین بر پایه نظام لنینیستی استوار است که در آن قواعد از بالا به پایین توسط حزب کمونیست تعیین می‌شود.

برخی از پژوهشگران معتقدند چین به دنبال جایگزینی کامل نظم فعلی نیست، بلکه می‌خواهد:

  • نفوذ بیشتری در تصمیم‌گیری‌های سازمان‌های بین‌المللی اعمال کند.
  • قواعد بازی را مطابق با منافع خود بازتعریف نماید.
  • صدای کشورهای «جنوب جهانی» را در ساختارهای قدرت نمایندگی کند.

چالش‌های پیش روی پکن: قدرت بدون مسئولیت

با وجود پیشرفت‌های اقتصادی چشمگیر و اجرای طرح گسترده کمربند و جاده، توانایی چین برای پذیرش مسئولیت‌های جهانی همچنان زیر سوال است. برخلاف ایالات متحده که از ابزارهای امنیتی و مالی گسترده برای حمایت از نظم خود استفاده کرده، پکن در مواجهه با بحران‌های جدی مانند جنگ اوکراین، رویکردی منفعلانه اتخاذ کرده است.

"چین ممکن است به دنبال ایجاد قدرتی باشد که بدون پذیرش مسئولیت‌های سنگین بین‌المللی، تنها بر منافع ملی خود متمرکز است."

این پارادوکس میان «جاه‌طلبی اقتصادی» و «انفعاف ژئوپلیتیک»، بزرگترین مانع در مسیر تبدیل شدن کامل چین به یک ابرقدرت هژمونیک در جهان است.

نتیجه‌گیری

در نهایت، چین در مسیر گذار از یک قدرت اقتصادی به یک رهبر سیاسی جهانی حرکت می‌کند، اما موفقیت این گذار بستگی به این دارد که آیا پکن می‌تواند فراتر از منافع ملی خود، تعهداتی برای تامین امنیت و ثبات جهانی بپذیرد یا خیر.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗