سناتورهای دموکرات آمریکایی با ارائه قطعنامه‌ای جدید، تلاش خود را برای متوقف کردن توافق هسته‌ای میان واشنگتن و ریاض آغاز کردند. این اقدام با هدف جلوگیری از انتقال فناوری‌های حساس به برنامه هسته‌ای عربستان صورت گرفته است.

مخالفت دموکرات‌ها با انتقال فناوری هسته‌ای به ریاض

جف مرکلی و اد مارکی، دو سناتور برجسته حزب دموکرات، قطعنامه‌ای مشترک را برای رد توافق میان دونالد ترامپ و عربستان سعودی ارائه کرده‌اند. نگرانی اصلی این سیاستمداران، نبود ضمانت‌های حقوقی و فنی کافی برای جلوگیری از سوءاستفاده از فناوری‌های غیرنظامی ایالات متحده در مسیر دستیابی به سلاح‌های هسته‌ای توسط ریاض است.

این قطعنامه که ابزاری قانونی برای مسدود کردن توافق است، پس از تاریخ ۲۹ نوامبر وارد مرحله رأی‌گیری خواهد شد. سناتورها معتقدند که بدون نظارت‌های دقیق، دسترسی عربستان به زیرساخت‌های هسته‌ای آمریکا می‌تواند تعادل امنیتی منطقه را بر هم بزند.

جزئیات توافق ترامپ و ابعاد نظارتی

توافق مذکور که در اواخر ژوئیه امضا شده، به شرکت‌های آمریکایی اجازه می‌دهد تا برای یک دوره ۳۰ ساله، زیرساخت‌های انرژی هسته‌ای عربستان را توسعه دهند. اگرچه اجرای این قرارداد مستلزم تأیید مستقیم کنگره نیست، اما یک دوره ۹۰ روزه فرصت لازم را برای بحث و بررسی قانون‌گذاران فراهم می‌کند.

"کشورهایی که به دنبال توسعه برنامه‌های انرژی هسته‌ای غیرنظامی هستند، باید با استانداردهای طلایی محدودیت‌های بازفرآوری و غنی‌سازی سوخت و همچنین بازرسی‌های دقیق موافقت کنند."

مرکلی در اظهارات خود تأکید کرد که رعایت این استانداردها برای اطمینان از عدم تبدیل برنامه‌های صلح‌آمیز به پروژه‌های نظامی مخفیانه، حیاتی است.

پیوند میان توافق هسته‌ای و توافق آبراهام

دونالد ترامپ پیش‌تر اعلام کرده بود که اجرای این همکاری‌های هسته‌ای با پیوستن عربستان به توافق آبراهام گره خورده است؛ توافقی که در سال ۲۰۲۰ برای عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی شکل گرفت. با این حال، در متن توافق هسته‌ای امضا شده توسط وزیر انرژی آمریکا و همتای سعودی، اشاره مستقیمی به این پیوند وجود نداشت.

موضوع	وضعیت فعلی
مدت همکاری زیرساختی	۳۰ سال
فرصت قانونی برای کنگره	۹۰ روز
هدف قطعنامه دموکرات‌ها	جلوگیری از دستیابی به سلاح هسته‌ای

در نهایت، اگرچه دموکرات‌ها در مجلس نمایندگان نیز تلاش‌های مشابهی را دنبال می‌کنند، اما موفقیت این اقدامات با مانع بزرگی یعنی احتمال امضای مجدد توسط ترامپ روبروست که شانس کمی برای لغو این توافق دارد.