آیکون خبر

خبر کامل

ابهامات افزایش ۴۵ درصدی دستمزد و شمول آن بر «فوق‌العاده جذب»

همزمان با اجرای مصوبه جدید مزدی سال، ابهامات جدی در خصوص نحوه اعمال افزایش دستمزد برای «سایر سطوح مزدی»، به‌ویژه شمول یا عدم شمول افزایش ۴۵ درصدی بر «فوق‌العاده جذب» مطرح شده است. این افزایش به کارگرانی تعلق می‌گیرد که بیش از حداقل دستمزد دریافت می‌کنند، نه حداقل‌بگیران. برای روشن شدن این موضوع، آرمین خوشوقتی، کارشناس حقوق و روابط کار، با تفکیک دقیق وضعیت شرکت‌ها، به تشریح ابعاد مختلف این مسئله پرداخته است.

بررسی ابهامات افزایش ۴۵ درصدی دستمزد

آرمین خوشوقتی در ابتدای گفت‌وگوی خود به ابهامات موجود در میان فعالان حوزه کار اشاره کرد و گفت: «یکی از سوالات پرتکرار این روزها، درباره نحوه اعمال افزایش ۴۵ درصدی حقوق و تأثیر آن بر اجزای مختلف حقوق، به‌ویژه فوق‌العاده جذب است.»

تقسیم‌بندی شرکت‌ها برای شفاف‌سازی

وی برای پاسخگویی به این پرسش، شرکت‌ها را به دو دسته اصلی تقسیم می‌کند:

  • شرکت‌های فاقد طرح طبقه‌بندی مشاغل
  • شرکت‌های دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل

شرکت‌های فاقد طرح طبقه‌بندی مشاغل

در شرکت‌هایی که فاقد طرح طبقه‌بندی مشاغل هستند، تمامی مزایای ثابت پرداختی به تبع شغل، با هر عنوانی (مانند حق جذب، مسئولیت، سرپرستی و موارد مشابه)، در صورتی که به‌طور مستمر و برای ترمیم مزد پرداخت شوند، جزو مزد محسوب می‌شوند. این مزایا، به استثنای مزایای رفاهی و انگیزه‌ای همچون حق مسکن و حق تأهل، مشمول افزایش ۴۵ درصدی دستمزد خواهند شد.

شرکت‌های دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل

خوشوقتی در ادامه به شرکت‌های دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل پرداخت و به یک برداشت نادرست رایج اشاره کرد: «متأسفانه در سال‌های گذشته این تصور اشتباه شکل گرفته که در همه شرکت‌های دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل مورد تأیید وزارت کار، فوق‌العاده جذب یا فوق‌العاده بازار کار مشمول افزایش سالیانه نمی‌شود. این برداشت، به‌طور کلی نادرست است.»

شرایط خاص عدم شمول افزایش

وی تأکید کرد که همه شرکت‌های دارای طرح از افزایش این آیتم معاف نیستند. تنها در یک حالت خاص ممکن است فوق‌العاده جذب مشمول افزایش نشود: «زمانی که شرکت، پس از تأیید طرح طبقه‌بندی مشاغل و تأیید گزارش اجرای آن، به‌صورت جداگانه برای پرداخت این فوق‌العاده از وزارت کار مجوز گرفته باشد.»

فرآیند اخذ مجوز و تعیین ماهیت فوق‌العاده

خوشوقتی در تشریح این فرآیند توضیح داد که در ضوابط اجرایی طرح طبقه‌بندی مشاغل، معمولاً پیش‌بینی می‌شود که برای برخی مشاغل خاص (مانند مشاغلی با عرضه نیروی کار کم)، کارفرما بتواند مبلغی را تحت عنوان فوق‌العاده بازار کار پرداخت کند. اما صرف این پیش‌بینی به معنای دریافت مجوز نیست و کارفرما باید یک مجوز جداگانه از وزارت کار اخذ کند.

«اگر این مجوز اخذ شده باشد، آن‌وقت باید متن مجوز را بررسی کنیم. در آن مجوز مشخص می‌شود که این فوق‌العاده چه ماهیتی دارد؛ آیا جزو مزد محسوب می‌شود یا نه.»

وی افزود: «اگر در مجوز قید شده باشد که این فوق‌العاده جزو مزد نیست، در این صورت مشمول افزایش ۴۵ درصدی نخواهد شد. اما اگر در مجوز به‌عنوان جزئی از مزد شناخته شده باشد یا ماهیت مزدی برای آن در نظر گرفته شده باشد، در این صورت باید افزایش روی آن اعمال شود.»

وضعیت عدم دریافت مجوز

خوشوقتی به نکته مهم دیگری اشاره کرد: «در بسیاری از موارد، شرکت‌ها اساساً چنین مجوزی را دریافت نکرده‌اند. در این شرایط، آنچه تحت عنوان فوق‌العاده جذب یا بازار کار پرداخت می‌شود، در واقع جزو مزد است و بنابراین باید مشمول افزایش ۴۵ درصدی شود.»

نتیجه‌گیری

در نهایت، برای تعیین شمول یا عدم شمول فوق‌العاده بازار کار در یک شرکت دارای طرح طبقه‌بندی مشاغل، باید دو موضوع کلیدی بررسی شود:

  • آیا مجوز جداگانه‌ای از وزارت کار اخذ شده است؟
  • در متن آن مجوز، این پرداختی چه جایگاهی دارد و آیا جزو مزد محسوب می‌شود یا خیر؟
شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗