فشار خون دیاستولیک؛ شاخصی حیاتی برای پیشگیری از آسیب‌های مغزی

تحقیقات جدید نشان می‌دهد که علاوه بر فشار خون سیستولیک، عدد مربوط به فشار خون دیاستولیک نیز نقش تعیین‌کننده‌ای در پیش‌بینی احتمال بروز آسیب‌های ساختاری در بافت مغز ایفا می‌کند.

پژوهشگران دانشگاه میامی در مطالعه‌ای گسترده، ارتباط میان شاخص‌های فشار خون و سلامت رگ‌های کوچک مغزی را بررسی کرده‌اند که نتایج آن در نشریه تخصصی Stroke منتشر شده است.

نقش فشار خون دیاستولیک در سلامت مغز

در حالی که تمرکز پزشکی عمدتاً بر فشار خون سیستولیک (فشار هنگام انقباض قلب) بوده است، یافته‌های جدید بر اهمیت عدد پایین‌تر یا همان فشار خون دیاستولیک تأکید دارند. این عدد، فشار موجود در سرخرگ‌ها را در زمان استراحت قلب اندازه‌گیری می‌کند.

بر اساس این مطالعه، افرادی که فشار خون دیاستولیک آن‌ها کمتر از ۸۰ میلی‌متر جیوه بود، در مقایسه با کسانی که فشار خونشان بالای ۹۰ بود، با ضایعات بسیار کمتری در بافت مغزی مواجه شدند.

آسیب ماده سفید و پیامدهای آن

پژوهشگران در این تحقیق به دنبال شناسایی ضایعات ماده سفید در تصاویر ام‌آرآی (MRI) بودند. ماده سفید شامل رشته‌های عصبی حیاتی است که وظیفه انتقال اطلاعات میان بخش‌های مختلف مغز را بر عهده دارد.

آسیب به این بخش‌ها می‌تواند منجر به مشکلات زیر شود:

• اختلال در حافظه و قدرت تفکر
• کاهش توانایی حفظ تعادل و راه رفتن
• افزایش خطر ابتلا به سکته مغزی
• کاهش توانایی‌های شناختی با افزایش سن

تحلیل داده‌های آماری و پزشکی

این مطالعه نشان داد که آسیب‌ها به‌ویژه در نواحی اطراف بطن‌های مغزی (ماده سفید اطراف بطنی) با نوسانات فشار خون ارتباط نزدیکی دارند. فشار خون بالا می‌تواند باعث ضخیم شدن دیواره سرخرگ‌ها و کاهش اکسیژن‌رسانی به بافت‌های مغزی شود.

نتیجه‌گیری و توصیه نهایی

اگرچه این یافته‌ها به معنای لزوم پایین نگه داشتن افراطی فشار خون نیست، اما تأکید می‌کند که اندازه‌گیری منظم فشار خون و مدیریت هر دو عدد سیستولیک و دیاستولیک، راهکاری کلیدی برای محافظت از سلامت مغز و جلوگیری از زوال شناختی در دوران سالمندی است.