قطار شهری کرج؛ چالش تأمین ۷ هزار میلیارد تومان اعتبار سالانه

چالش‌های مالی و زیرساختی در مسیر تکمیل قطار شهری کرج

توسعه شبکه حمل‌ونقل ریلی در کلان‌شهر کرج، به‌ویژه خط ۲ قطار شهری کرج، با چالش‌های جدی در تأمین بودجه و تملک اراضی روبروست که روند اجرای این ابرپروژه را با تأخیر مواجه کرده است.

شکاف بودجه‌ای و هزینه‌های سرسام‌آور احداث مترو

تکمیل عملیاتی این مسیر ریلی که طول آن ۲۷ کیلومتر است، نیازمند سرمایه‌ای بالغ بر هفت هزار میلیارد تومان در هر سال است. با این حال، مجموع بودجه‌های مصوب دولتی و شهرداری تنها حدود دو هزار میلیارد تومان برآورد می‌شود که نشان‌دهنده یک کسری ۵ هزار میلیارد تومانی است.

افزایش تورم و نیاز به تجهیزات ارزی، هزینه‌های ساخت را به‌شدت بالا برده است؛ به‌طوری که تجهیز هر ایستگاه به‌تنهایی نزدیک به ۱۵۰۰ میلیارد تومان هزینه بر خواهد بود.

اهمیت استراتژیک دپو و تعمیرگاه در توسعه ناوگان

یکی از بزرگ‌ترین موانع فنی برای افزایش تعداد قطارها و کاهش زمان انتظار مسافران، نبود یک مرکز نگهداری و تعمیرات است. طبق برنامه‌ریزی‌ها، خط ریلی باید به اراضی دانشگاه خوارزمی متصل شود تا دپو و تعمیرگاه در آنجا مستقر گردد.

"احداث مرکز نگهداری قطارها حتی از خرید خود قطارها نیز اهمیت بیشتری دارد، زیرا بدون مرکز تعمیرات، استمرار فعالیت شبکه ریلی غیرممکن است."

تأخیر در تملک این زمین‌ها طی دو دهه گذشته، بیش از ۴ هزار میلیارد تومان خسارت ناشی از تورم را به پروژه تحمیل کرده است. با این حال، انتظار می‌رود در آینده‌ای بسیار نزدیک، زمین‌های مورد نیاز به مدیریت شهری تحویل داده شود.

راهکارهای نوین برای تأمین درآمد پایدار

مدیریت شهری کرج برای کاهش وابستگی به بودجه‌های دولتی، طرح تجاری‌سازی مجتمع‌های ایستگاهی را در دستور کار قرار داده است. این طرح شامل موارد زیر است:

• فعال‌سازی ۵ عرصه مستعد سرمایه‌گذاری در محدوده ورودی‌های ایستگاه‌ها
• برگزاری مزایده برای بهره‌برداری از فضاهای تجاری در ایستگاه‌ها
• جذب سرمایه‌گذاران بخش خصوصی جهت تزریق نقدینگی به پروژه

در حال حاضر، بخش‌هایی از خط ۲ شامل مسیر گلشهر تا میدان طالقانی و همچنین بخش‌های متصل به ایستگاه شهید سلطانی در حال خدمت‌رسانی یا آماده‌سازی نهایی هستند.

نتیجه‌گیری

پروژه قطار شهری کرج نیازمند یک رویکرد جامع شامل ورود جدی دولت برای پوشش کسری بودجه و حل مشکلات ملکی برای احداث دپو است. تنها با تحقق این موارد، می‌توان به یک شبکه ریلی یکپارچه و کارآمد برای کاهش ترافیک در این کلان‌شهر دست یافت.